serwis internetowy dla turystów

Iwaniska

Poprawiony: czwartek, 25 listopada 2010 20:09 Wpisany przez Karol Wójcik czwartek, 25 listopada 2010 14:39

Iwaniska to wieś położona na południowo-wschodnim krańcu Gór Świętokrzyskich, na południe i południowy zachód od miejscowości rozciąga się Pasmo Iwaniskie. Wieś leży w dolinie rzeki Koprzywnianki, ok. 13 km od Opatowa. Osada założona została na przełomie XIII i XIV w. przez rodzinę Zborowskich na gruntach wsi Onispówka. W roku 1403 wmurowano kamień węgielny pod budowę kościoła, który erygował biskup krakowski Piotr Wysz. Początkowa wieś nosiła nazwę Unieszów, w 1450 r. król Kazimierz IV Jagiellończyk nadał jej prawa miejskie, a nazwa Iwaniska przyjęła się w połowie XV w. Właścicielem tych ziem był wtedy wojewoda sandomierski Jan Głowacz z Oleśnicy.

W czasie reformacji miasto było ośrodkiem kalwinizmu. Miasto było ważnym ośrodkiem rzemieślniczym i handlowym - odbywało się tu 13 jarmarków w ciągu roku. Iwaniska stały się znów ośrodkiem katolickim w XVII w., kiedy właścicielem miasta był podstoli sandomierski Sebastian Ligęza. Następnie miasto przeszło w ręce rodu Ossolińskich i rozwijało się bardzo dobrze, jednak ten pomyślny okres przerwał potop szwedzki i najazd wojsk kozackich Rakoczego. Iwaniska nigdy nie odzyskały dawnej świetności, a prawa miejskie utraciły w 1869 r. Kolejnymi właścicielami Iwanisk, po Ossolińskich, do 1939 r., byli Sołtykowie, Łempiccy i Dzierżykraj-Morawscy. II wojna światowa przyniosła osadzie duże zniszczenia i wysiedlenia wielu mieszkańców.

Dzisiaj Iwaniska liczą ok. 1300 mieszkańców. To spokojna miejscowość z niewielkim rynkiem i górującym nad okolicą kościołem św. Katarzyny. Na terenie wsi znajduje się również cmentarz żydowski oraz cmentarz żołnierzy radzieckich. Przez Iwaniska często przejeżdżają turyści, którzy licznie odwiedzają oddalone o ok. 3 km monumentalne ruiny zamku Krzyżtopór w Ujeździe.

Opracowano na podstawie:

• Oficjalny serwis gminy Iwaniska
• Wikipedia